Jąkanie można wyleczyć!

by

Jąkanie jest jednym z najczęściej występujących zaburzeń mowy. Według badań na świecie jąka się ok. 40 mln. ludzi, w Polsce ok. 400 tys. Zaburzenie to częściej dotyczy chłopców niż dziewczynek (proporcje 4:1).

Czym jest jąkanie?

To przerywanie toku mowy przez nieskoordynowane ruchy mięśni fonacyjnych, oddechowych i artykulacyjnych. Stąd trudności z rozpoczęciem wypowiedzi, które trwają przez cały jej czas trwania. W mowie jąkających się dochodzi do powtórzeń pojedynczych głosek, sylab, słów, części zdań. Ponadto objawami niepłynności mówienia może być:

  • przeciąganie głosek
  • blokowanie
  • pauzy
  • poprawki
  • zbyt szybkie mówienie
  • zbyt wolne mówienie
  • nierytmiczne mówienie
  • unikanie trudnych słów, zastępowanie je innymi, łatwiejszymi.

Bariera, którą trzeba pokonać

Tak można powiedzieć o jakimś dźwięku, na którym zatrzymuje się osoba jąkająca się. Próbuje pokonać tę przeszkodę ze wzmożonym zaangażowaniem. Jąkanie jest sytuacyjne, związane z obecnością innych ludzi. Dlatego dość często osoby jąkające się mówiąc same do siebie… nie jąkają się. Zwykle płynnie śpiewają i recytują tekst wyuczony na pamięć. Symptomy jąkania nasilają się w sytuacjach, gdy osoba musi wypowiedzieć się przed większym gronem odbiorców. Stres nasila się i „odbija” także na twarzy i mimice jąkającego. Staje się on czerwony bądź blady, zaczyna się pocić a jego serce bić dużo szybciej.

Jąkaniu towarzyszą często:

  • ruchy głowy
  • marszczenie różnych części twarzy
  • drganie części twarzy
  • zaciskanie warg
  • wysuwanie języka
  • drżenie lub załamywanie się głosu
  • zbędne ruchy ramion, nóg lub torsu.

Rodzice mogą pomóc lub zaszkodzić

Najważniejsze jest, by dostrzec problem i w porę podjąć decyzję o zgłoszeniu się do logopedy. Najbardziej skuteczna terapia jąkania prowadzona jest przez logopedę przy współpracy z psychoterapeutą. Dziecko, które się jąka czuje się wyobcowane, inne, ma utrudnione kontakty z rówieśnikami i niskie poczucie własnej wartości. Dlatego bez wspomagania terapii logopedycznej psychologiczną, efekty terapii są słabsze i cała terapia trwa dłużej.

Rodzice powinni unikać:

  • zawstydzania dziecka
  • krytykowania sposobu komunikacji dziecka z innymi
  • mówienia „nie jąkaj się” – dziecko nie panuje nad wadą wymowy
  • odpowiadania za dziecko, przerywania mu
  • okazywania irytacji sposobem w jaki dziecko się komunikuje.

Rodzice powinni:

  • mówić do dziecka spokojnie i wolno, w razie potrzeby powtarzać wypowiedzi
  • rozmawiać z dzieckiem i wyczerpująco odpowiadać na jego pytania (dziecko nie powinno mieć poczucia, że przez to, że się jąka, rodzice nie chcą z nim rozmawiać)
  • zachęcać do mówienia – by dziecko mogło ćwiczyć
  • wyjaśnić sytuację dziecka innym członkom rodziny i dbać by dziecko nie było szykanowane i wyśmiewane
  • słuchać dziecka
  • WSPIERAĆ SWOJE DZIECKO!