Wrażliwość na dotyk

by

Nadwrażliwość na dotyk i obniżona wrażliwość dotykowa – czym objawiają się u dziecka?

Zmysł dotyku to jeden z podstawowych zmysłów, poprzez który odbieramy informacje płynące ze świata zewnętrznego. Receptory czuciowe rozmieszczone są w skórze, dlatego odbieramy świat całym ciałem. Kiedy odbieramy odczucie dotykowe, trafia ona wybranymi drogami nerwowymi prosto do mózgu. Tam są odbierane i klasyfikowane. Cały proces trwa zaledwie ułamek sekundy.

Bodźce odbieramy nie tylko dłońmi

Zwykliśmy tak myśleć, bo rzeczywiście dłonie mają codziennie kontakt chyba z największą ilością przedmiotów, którymi mają możliwość manipulować. Tymczasem bodźce dotykowe odbierane są przez całą powierzchnię ciała. Na całym ciele odbieramy wrażenia bólowe, czujemy siłę i rodzaj nacisku, całym ciałem odczuwamy temperaturę otoczenia, dotyk ubrania, łaskotki, głaskanie itp.

Bodźce dotykowe można podzielić na:

  • te, po które sami sięgamy – np. sami wyciągamy dłoń na powitanie z kolegą
  • te, które dostajemy z otoczenia – muśnięcie ramienia podczas mijania się z inną osobą

Łatwiej nam zaakceptować bodziec dotykowy, jeśli jesteśmy w stanie kontrolować go wzrokiem. Jeśli nie ma takie możliwości – może pojawić się w nas uczucie niepokoju.

Kiedy coś jest nie tak…

Prawidłowy odbiór wrażeń dotykowych jest podstawą rozwoju integracji sensorycznej. Jeśli odczucia pochodzące z układu dotykowego będą nieadekwatne do powodujących je bodźców, wówczas następuje zaburzenie reakcji związanych z dotykiem.

Przeczytaj: O tym, dlaczego dotyk jest najważniejszym ze zmysłów

Nadwrażliwość na dotyk – czym objawia się u dziecka?

Dziecko może:

  • mieć obronność dotykową – nadmierną reakcję na dotyk
  • okazywać negatywne reakcje na normalny kontakt z ludźmi i przedmiotami (np. nie chce dotykać niektórych zabawek)
  • nie tolerować zabaw dłońmi (np. malowania palcami)
  • mieć obniżoną tolerancję siedzenia w krzesełku
  • nie lubić wybranych rodzajów faktur na zabawkach i ubraniach
  • nie lubić wybranych pokarmów za względu na ich konsystencję
  • nie lubić czesania, mycia włosów, kąpieli.

Obniżona wrażliwość dotykowa – czym objawia się u dziecka?

Dziecko może:

  • mieć obniżoną wrażliwość na dotyk
  • skaleczyć się, uderzyć i nie zauwazyć tego
  • nie zauważyć, że zostało dotknięte
  • zauważyć, że było dotknięte, ale nie wie w które miejsce
  • nie zauważyć, że upuściło trzymaną zabawkę czy inny przedmiot
  • nie być w stanie rozróżnić cech trzymanego przedmiotu
  • mieć słabą świadomość swojego ciała.

Co może zrobić rodzic?

Obserwować swoje dziecko! Niektórzy mogą uznać je jako przesadne, ale wskazana jest wzmożona obserwacja zachowań i reakcji niepokojących, bez prób zmieniania ich tak, by były takie same jak u rówieśników. Płacz, krzyk, protesty i wrażenie, że dziecko z całych sił broni się przed czymś powinno zapalić w rodzicach czerwoną lampkę. Jeśli jakaś reakcja dziecka powoduje niepokój rodzica, trzeba sięgnąć po pomoc i udać się do terapeuty, który postawi diagnozę i pomoże!